ads bit

Pages

Showing posts with label Emergency. Show all posts
Showing posts with label Emergency. Show all posts

Monday, April 22, 2019

CPR လုပ္ရင္ ဘာလို႔ ရင္ဘတ္ကို ဖိတဲ့ Chest compression လုပ္တာလဲ…

CPR လုပ္ရင္ ဘာလို႔ ရင္ဘတ္ကို ဖိတဲ့ Chest compression လုပ္တာလဲ…No photo description available.
CPR လုပ္ရင္ ဘာလို႔ ရင္ဘတ္ကို ဖိတဲ့ Chest compression လုပ္တာလဲ…
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
မ်ားေသာအားျဖင့္ ႏွလံုးျပန္ခုန္ေအာင္ Restart the heart beat လို႔ ဆရာဝန္ေတြ ထင္တတ္ၾကတယ္။ တကယ္ေတာ့ အဲလို မဟုတ္ဘူး။
Chest compression လုပ္ရင္ Thoracic cage ရဲ႕ negative pressure နဲ႕ venouse blood ေတြကို Suction လုပ္သလို ျဖစ္ၿပီး ႏွလံုးထဲ ေရာက္လာတယ္။
One-way valve ေတြေၾကာင့္ ေသြးေတြက ေရွ႕ကိုပဲ ဆက္သြားရတယ္။ ဒီ ေသြးဟာ systolic arterial pressures of 60 to 80 mmHg or ¼ to 1/3 of normal cardiac output ျဖစ္ေစတယ္။
ဒီလို Low level of circulation ေလးနဲ႔ Brain ကို အသက္ဆက္ထားခ်ိန္မွာ Reversible causes (H’s and T’s) ေတြကို ကုစားရတယ္။ VF or pulseless VT ဝင္ေနရင္ Defib shock ရိုက္ရတယ္။ တနည္းအားျဖင့္ VF or pulseless VT မရွိဘဲ ECG flat တန္းေနတဲ့ လူနာေတြ၊ Pulseless electrical activity (PEA), also known as electromechanical dissociation ျဖစ္ေနတဲ့ လူနာေတြမွာ Reversible causes (H’s and T’s) ေတြကို စဥ္းစား ကုသၾကည့္ရံုပါပဲ။
*******
အခါ တစ္ပါးဆီတုန္းကေပါ့။ ေဆးခန္းထဲ လမ္းေလွ်ာက္ဝင္လာတုန္း ထိုင္ေစာင့္ေနတဲ့ လူေတြထဲက ရိပ္ခနဲ လူတစ္ေယာက္ ေရွ႕ကို ငိုက္က်လာတယ္။ ကမန္းကတန္း ဆီးဖမ္းထားလိုက္ၿပီး Pulse မရ အသက္မရွဴတာ သတိထားမိလို႔ CPR လို႔ ေအာ္လိုက္ၿပီး ဝိုင္းလာတဲ့ ဝန္ထမ္းေတြ လက္ထဲအပ္လိုက္တယ္။ ၿပီးမွ MO က ဆရာ့ဆီ Follow up လာတဲ့ လူနာလို႔ ေျပာတယ္။
ဒါနဲ႔ CPR စလုပ္တယ္။ ECG ဆဲြပါလို႔ သတိေပးမွ ဆဲြၾကတယ္။ ဆဲြလိုက္ေတာ့ VT (pulseless VT)။ ဒါနဲ႔ Defib ရိုက္မယ္လို႔ ေျပာလိုက္ေတာ့ MO ေတြက တစ္ေယာက္မ်က္ႏွာ တစ္ေယာက္ၾကည့္ၿပီး Defib စက္ မရွိဘူးလို႔ ျပိဳင္တူ ေျဖၾကတယ္။ (က်ေနာ္တို႔ဆီမွာ Defibrillator လို႔ မေခၚၾကဘူး။)
"ဟာ ရွိတာေပါ့။ ေဆးခန္းပိုင္ရွင္သားကို ေမးဖူးတယ္။ ရွိတယ္လို႔ ေျပာတယ္။ မင္းတို႔ မသိၾကဘူးလား။"
ေခါင္းယမ္းၾကေတာ့ အဲဒီပိုင္ရွင္သားကို ဖုန္းဆက္ေမးရတယ္။
ရွိပါသတဲ့။ OT (ခဲြခန္း) ေထာင့္ေလးမွာ ပိတ္ျဖဴစေလး အုပ္ထားသတဲ့။ ဒါနဲ႔ အိုတီရွိတဲ့ အထပ္ကို ေျပးတက္ယူၾကရတယ္။ (အဲဒီေခတ္က ေတာ္ေသးတယ္။ ဒီထက္ေစာတဲ့ ေခတ္ေတြတုန္းက Defrillator ေတြကို တျမတ္တနိဳးနဲ႔ မသံုးရက္ဘဲ ဌာနမွဴး အခန္းထဲမွာ တစ္လံုးတည္းေသာ Defrillator ကို ျခင္ေထာင္ခ်ၿပီး သိမ္းထားရတာ။ မွန္လံုဘူးေလး လုပ္ထားတယ္။ ေသာ့ခတ္ ထားတယ္။ အဲဒီေသာ့ကို Sister ၾကီးက သိမ္းေလ့ ရွိတယ္။)
ဒါနဲ႔ စက္ေရာက္လာေတာ့ လူနာနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ Shock ရိုက္မယ္လို႔ လုပ္ေတာ့ ပါဝါ မရွိဘူး။ ေဘးက ဆရာဝန္ ကေလးေတြက မ်က္နာပ်က္တယ္။ ဘာမွ မျဖစ္ဘူး AC ႀကိဳးနဲ႔ ရိုက္မယ္လို႔ အားေပးလုိက္တယ္။ ဒါနဲ႔ ႀကိဳးနဲ႔ ဆက္ဖို႔ စီစဥ္ေတာ့ ႀကိဳး ပါမလာဘူး။
ဒါနဲ႔ ေဆးခန္းပိုင္ရွင္သားဆီ ဖုန္းဆက္ရျပန္တယ္။ ႀကိဳးဘယ္မွာလဲ ဆိုေတာ့ ႀကိဳးက ေပ်ာက္ေနတာတဲ့။
ေအးေရာပဲ။
ဒါနဲ႔ လူနာျပန္ၾကည့္ေတာ့ VT run ေနတုန္း။ အဲဒီ Private hospital နဲ႔ နီးတဲ့ Private hospital ေနာက္တစ္ခုမွာ ရွိနိဳင္တယ္လို႔ ေတြးမိတယ္။ ဒါနဲ႔ လွမ္းေမးၾကည့္ေတာ့ ရွိတယ္တဲ့။ ထံုးစံအတိုင္း OT ထဲမွာတဲ့။ လူနာႀကီး ကားေပၚတင္ CPR ဆက္လုပ္ၿပီး အဲဒီ Private hospital ေျပးၾကတယ္။ ငါတို႔ လာေနၿပီဆိုၿပီး လွမ္း တပ္လွန္႕ထားရတယ္။
အဲဒီ Private hospital ေရာက္ေတာ့မွ Defrillator က ပ်က္ေနတာ ၾကာၿပီျဖစ္ေၾကာင္းကို အႀကီးအကဲ ဝန္ထမ္း တခ်ိဳ႕က စက္ကို သက္ေသၿပၿပီး ေတာင္းပန္ၾကတယ္။ လူနာ ျပန္ၾကည့္ေတာ့ VT ပဲ။ CPR ဆက္လုပ္ေနၾကတုန္း။
မျဖစ္ေခ်ဘူးဆိုၿပီး လူနာႀကီးမၿပီး ေဆးရံုႀကီး အေရးေပၚကို ေျပးၾကရတယ္။ ERC ေရာက္ေတာ့ VT run တုန္း။ ဒါနဲ႔ လူနာႀကီး ႀကမ္းျပင္ေပၚ ပက္လက္ခ် Defib ရိုက္ကြာလို႔ ဘြဲ႔လြန္ ေက်ာင္းသားကို ေျပာေတာ့ မရိုက္ဘူးဖူးလို႔ တြန္႔ဆုတ္ တြန္႔ဆုတ္ ေျပာတယ္။ ရိုက္သာရိုက္ မင္းလူနာက ေသလူပဲ လို႔ အားေပးရျပန္တယ္။ ဖဲသမားစကားနဲ႔ဆို ေအာက္ျပဳတ္နဲ႔ လုိက္ရတာကိုး။
ဒါနဲ႔ Defib ရုိက္လိုက္တယ္။ ရိုက္ၿပီးျပီးခ်င္း Sinus ျပန္ျဖစ္လို႔ ေပ်ာ္လိုက္ရတာ။ ဒါေပမယ့္ မိနစ္ပိုင္း မၾကာဘူး။ VT က ျပန္ run တာပဲ။ ဒါနဲ႔ Shock ျပန္ရိုက္တယ္။ ျပန္ေကာင္းတယ္။ Second ပိုင္းေနေတာ့ ျပန္ျဖစ္တယ္။ ျပန္ရိုက္တယ္။ ျပန္ေကာင္းတယ္။ ဒါေပမယ့္ လူကလည္း ဘယ္ႏွစ္ခါ ေကာင္းနိဳင္မွာလဲေလ။ နာရီဝက္ေက်ာ္ေအာင္ VT နဲ႔ Cardiogenic shock ရေနတဲ့ အသက္ ၇၀ ေက်ာ္ အသက္ လူနာ။ ဒီေလာက္ ျပန္ေကာင္းျပတာကိုပဲ ေက်းဇူးတင္ရမယ္။
ဒီစာကို ေရးျဖစ္ရတာလည္း ေခတ္မွီ Private hospital မွာ MO ေတြက Basic life support ပဲ လုပ္ေနၾကတယ္။ ECG စစ္ေဆးဖို႔ Defibrillator ယူဖို႔ မစဥ္းစားၾကတာကို ျမင္လာတဲ့ လုပ္ေဖၚကိုင္ဖက္ သမားေတာ္ တစ္ေယာက္က ဒီေန႔ ရင္ဖြင့္သြားလို႔ပါ။ Defib နဲ႔ ျပန္ေကာင္းသြားၿပီး ICU ေရာက္ ျပန္အသက္ရွင္သြားတဲ့ လူနာေတြ အမ်ားႀကိးပါ။
တစ္ဆက္တည္း ဆက္ေျပာရရင္ CPR လုပ္ရင္းနဲ႔ လက္ေလွ်ာ့လိုက္ရၿပီး ေသဆံုးၿပီ သတ္မွတ္ကာ ေရခဲတိုက္ထဲ ေရာက္မွ အသက္ျပန္ရွင္လာသူေတြ ရွိဖူးသတဲ့။ ခရစ္ေတာ္တန္ခိုးနဲ႔ ေသရြာက ျပန္လာတဲ့ တပည့္ေတာ္ႀကီး Lazarus ကို အစဲြၿပဳၿပီးေတာ့ အဲလို ရင္ခဲြရံုက ျပန္လာတာကို Lazarus phenomenon လို႔ ေခၚသတဲ့။
Social Media မွာပဲ စာသင္ရေတာ့မွာပဲေလ။ စာသင္ခန္းထဲကို စာသင္သားမွ မလာၾကေတာ့တာကိုး။
(အခုေတာ့ Emergency မွာ Defibrillator ထားလာၾကပါၿပီ။)
https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10155802218276707&set=a.10150266764596707&type=3

Sunday, April 14, 2019

အပူဒဏ္အႏၲရာယ္ကာကြယ္ေရး ႏိႈးေဆာ္ခ်က္

အပူဒဏ္အႏၲရာယ္ကာကြယ္ေရး ႏိႈးေဆာ္ခ်က္No photo description available.No photo description available.No photo description available.Image may contain: textImage may contain: textNo photo description available.Image may contain: text

" အပူဒဏ္အႏၲရာယ္ကာကြယ္ေရး ႏိႈးေဆာ္ခ်က္ "

ေႏြရာသီတြင္ ရာသီဥတုပူျပင္းမႈေၾကာင့္ ေခြၽးထြက္လြန္ကာ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းရွိေရႏွင့္ ဓာတ္ဆားဓာတ္မ်ား ဆုံး႐ုံးမႈပိုမိုမ်ားျပားလာပါသည္။ အပူဒဏ္အႏၲရာယ္ေၾကာင့္ အပူဒဏ္ ေၾကာင့္ ေဖာေယာင္ျခင္း (Heat edema)၊ မိတ္ႏွင့္ ယားနာမ်ားထြက္ျခင္း(Heat rashes)ႏွင့္ ႂကြက္တက္ျခင္း(Heat cramps) စသည့္ ေရာဂါေဝဒနာမ်ားအား ခံစားရရွိႏိုင္ပါသည္။

ထို႔အျပင္ ေရာဂါပိုမိုဆိုး႐ြားလာပါက အပူဒဏ္ေၾကာင့္ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း (Heat exhaustion)ႏွင့္ မူးေမ့ျခင္း (Heat syncope)တို႔ကိုပါ ခံစားရႏိုင္ကာ ပိုမိုျပင္းထန္ ဆိုး႐ြား လာပါက အပူဒဏ္ေၾကာင့္ သတိလစ္ျခင္း (Heat stroke) အထိ ျဖစ္ပြားေစႏိုင္ပါသည္။

အပူဒဏ္ေၾကာင့္ ပင္ပန္းႏြမ္းနယ္ျခင္း (Heat exhaustion) ခံစားရပါက ေအာက္ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားအား ခံစားရႏိုင္ပါသည္။
- ပ်ိဳ႕ျခင္း (သို႔) ဂနာမၿငိမ္ျဖစ္ျခင္း
- ေခါင္းမူးေနာက္ျခင္း
- ႂကြက္သားမ်ား ႂကြက္တက္ျခင္းႏွင့္ အားေပ်ာ့ျခင္း
- မူးမိုက္ျခင္း
- ေခါင္းကိုက္ျခင္း
- ႏုံးခ်ိျခင္း
- ေရဆာျခင္း
- ေခြၽးအလြန္အကြၽံထြက္ျခင္း
- ခႏၶာကိုယ္အပူခ်ိန္ျမင့္တက္ျခင္း

ေရာဂါပိုမိုျပင္းထန္ဆိုး႐ြားလာ၍ အပူဒဏ္ေၾကာင့္ သတိလစ္ျခင္း (Heat Stroke) ခံစားရပါက ေအာက္ ေဖာ္ျပပါ ေရာဂါလကၡဏာမ်ားအား ခံစားရႏိုင္ပါသည္။
- အေရျပား ပူ၍ေျခာက္ေသြ႕ျခင္း (သို႔) ေခြၽးအလြန္အကြၽံထြက္ျခင္း
- စိတ္ရႈပ္ေထြးျခင္း
- သတိလစ္ျခင္း
- တက္ျခင္း
- ခႏၶာကိုယ္အပူခ်ိန္ အလြန္အကြၽံျမင့္တက္ျခင္း တို႔ျဖစ္ပါသည္

သို႔ျဖစ္ပါ၍ ျပည္သူမ်ားအေနျဖင့္ အပူဒဏ္အႏၲရာယ္ေၾကာင့္ မလိုလားအပ္ေသာ အက်ိဳးဆက္မ်ား မျဖစ္ေပၚေစေရးအတြက္ ေအာက္ပါအခ်က္မ်ားကို လိုက္နာၾကပါရန္ တိုက္တြန္းႏႈိးေဆာ္အပ္ပါသည္။

၁။ ကေလးသူငယ္မ်ား၊ သက္ႀကီး႐ြယ္အိုမ်ားႏွင့္ ဆီးခ်ိဳေရာဂါ၊ ႏွလုံးေရာဂါ၊ ေသြးတိုး ေရာဂါအခံရွိသူမ်ားအေနျဖင့္ ေန႔လယ္ ေန႔ခင္းအခ်ိန္တြင္ အရိပ္ရေအးျမ၍ ေလဝင္ေလထြက္ ေကာင္းေသာ ေနရာမ်ားတြင္ နားေနပါ။
၂။ ပူျပင္းသည့္ေနေရာင္တြင္ ပင္ပန္းစြာအလုပ္လုပ္ျခင္းႏွင့္ ကိုယ္လက္လႈပ္ရွားမႈ ျပဳလုပ္ ျခင္းတို႔ကို ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။
၃။ ပူျပင္းသည့္ေနေရာင္ေအာက္တြင္ သြားလာလႈပ္ရွားရန္၊ အလုပ္လုပ္ရန္ လိုအပ္ပါက လည္း အရိပ္လုံေလာက္စြာရႏိုင္သည့္ ထီး၊ ဦးထုပ္မ်ားေဆာင္းသြားပါ။ အရိပ္ရေအးျမသည့္ ေနရာမ်ားတြင္ ေခတၱအနားယူျခင္းကိုလည္း မၾကာခဏျပဳလုပ္ပါ။
၄။ အလင္းျပန္ေသာ အျဖဴေရာင္ (သို႔မဟုတ္) အေရာင္ေဖ်ာ့ေသာ ပြပြေခ်ာင္ေခ်ာင္ ခ်ည္ထည္မ်ားကို ဝတ္ဆင္ပါ။
၅။ ေနပူထဲမွ ျပန္လာၿပီးခ်က္ခ်င္း ေရခ်ိဳးျခင္းႏွင့္ မနက္ (၁၀) နာရီမွ ညေန (၅) နာရီအထိ လြင္တီးေခါင္ျပင္၊ ျမစ္ကမ္းနား၊ ေရခ်ိဳးဆိပ္မ်ား၌ အဝတ္ေလွ်ာ္ဖြတ္ျခင္း၊ ေရခ်ိဳးျခင္းစသည္ တို႔ကို ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။
၆။ အရက္ေသစာေသာက္သုံးျခင္းေၾကာင့္ အပူဒဏ္အႏၲရာယ္ကို ပိုမိုခံစားရေစႏိုင္ၿပီး ျဖစ္ပြားပါက ပိုမိုျပင္းထန္စြာ ခံစားရႏိုင္သျဖင့္ ေရွာင္ၾကဥ္ပါ။
၇။ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းေရႏွင့္ ဓာတ္ဆားဓာတ္မ်ားဆုံးရႈံးမႈ မျဖစ္ေပၚေစရန္ ေရႏွင့္ ဓာတ္ဆားရည္ကို လုံေလာက္ေအာင္ ေသာက္သုံးပါ။
၈။ မိတ္ႏွင့္ ယားဖုမ်ား ထြက္ပါက ေရေအးဝတ္ကပ္ျခင္း၊ သနပ္ခါးလိမ္းျခင္းတို႔ကို ျပဳလုပ္ပါ။
၉။ အပူဒဏ္အႏၲရာယ္ခံစားရေသာ လူနာအားအရိပ္ရေအးျမ၍ ေလဝင္ေလထြက္ေကာင္း ေသာ ေနရာတြင္ ထားရွိျခင္း၊ ေရႏွင့္ဓာတ္ဆားရည္မ်ား ေသာက္သုံးေစျခင္း၊ လူနာ၏ ခႏၶာကိုယ္ အပူခ်ိန္အျမန္က်ဆင္းေစရန္ နဖူး၊ လည္ပင္း၊ ခ်ိဳင္းၾကား (၂) ဖက္ႏွင့္ ေပါင္ၿခံ (၂) ဖက္တို႔အား ေရေအးပတ္တိုက္ေပးျခင္း စသည္တို႔အား ဦးစြာေဆာင္႐ြက္၍ နီးစပ္ရာ ေဆး႐ုံ/ ေဆးခန္း/ က်န္းမာေရးဌာနသို႔ အျမန္ဆုံးသြားေရာက္ျပသ၍ ကုသမႈခံယူေစပါ။

crd -- က်န္းမာေရးႏွင့္အားကစား၀န္ႀကီးဌာန

ထက္ဆင့္ျဖန္ေဝပါသည္
https://www.facebook.com/doctorsonwheelsmobilehealthcareservices/posts/783334902031320?__xts__%5B0%5D=68.ARDWHmMuowUSF2PWHV0IaLsp8MT_Ki8YkrlIJJl_jyEwRFt16q9hIVhmfBqQRPAs2YIiCqxEoQtT3_AY9DDzrxy_a5tJ30j2J--9KmF-gCgEzW6TA77Vr1zWFNTag3dv95EFkcuFfCjKJxGfHhG4yWRcEukMQqaxIsDPHhg3Nv-y2kIPk9NsmFlvsE0xdqzTdcQ6lixSR6c4W6CeCmtPQ_dru_Mits7GNhJzidbG5HOqn7RpOMP4do20IRaLCw9sXmdCyDIB_wL3kJJN-lmYFy8W2RzGrp1g92veFkzD6D1y_Tv2EGq_n3RPtiG0_UfwE_dHWXGk9CHDdrY4dinjad8&__tn__=-R

Tuesday, December 11, 2018

Anaphylaxis shock treatment

Anaphylaxis shock treatment
Adrenaline im 13 to half ampule every 5 to 15 min ပါ။ (no dilution)
“မင္း ဒီအေၾကာင္းကို ဆရာ၀န္ေတြ သိေအာင္ လုပ္ပါဦး။”

“ေအး.. ငါ ေဟာေျပာပဲြေတြမွာ ႀကံဳရင္ ႀကံဳသလို ေျပာေနတာပဲ။”

“ငါကေတာ့ ေဖ့ဘြတ္ထဲေရးမွ လို႔ ထင္တာပဲ။ Anaphylaxis (ေဆးမတည့္ျခင္း) မွာ adrenaline dose ဘယ္ေလာက္ လိုအပ္တယ္။ ဘယ္ႏွစ္ႀကိမ္ ထိုးရမယ္ ဆိုတာကို ငါ့ေဘးက ဆရာ၀န္ေတြကို ေမးၾကည့္တာ သူတို႔ မသိၾကဘူး။”

“ဟုတ္တယ္။ Antibiotic ေဆးမတည့္လို႔ ေသၾကတယ္ဆိုတာေတြထဲမွာ လိုအပ္တဲ့ adrenaline dose ကို ရမသြားလို႔ ေသၾကရတယ္လို႔ သံသယ ရွိတယ္။ ငါေမးၾကည့္သမွ် ဆရာ၀န္ႀကီးငယ္ေတြ Anaphylaxis ကို ဂဃနဏ မကုတတ္ၾကဘူး။သြားဆရာဝန္ေတြလည္း Oral amoxil ေပးၾကရတာမို႔ သိသင့္တယ္။"

သူေျပာတာ ဟုတ္လည္း ဟုတ္ေနတာကိုး။ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက Hydrocortisone ကို အားထားေနၾကတာ Hydrocortisone ဟာ Body ထဲ ေရာက္ရင္ အလုပ္စလုပ္ဖို႔ (၆) နာရီေလာက္ ေစာင့္ရတယ္ ဆိုတာ မသိၾကေတာ့ Hydrocortisone ထိုးၿပီး ထိုင္ေစာင့္ေနတတ္ၾကတယ္။ ဒါေၾကာင့္ မေသ သင့္ဘဲ ေသႏိုင္တယ္။

ဒါျဖင့္ (၆) နာရီေလာက္ ေစာင့္ရတဲ့ Hydrocortisone ကို ဘာလို႔ ထိုးေနၾကေသးလဲ လို႔ ေတြးစရာ။ တကယ္ေတာ့ Anaphylaxis ျဖစ္ၿပီးစ ေနာက္ ၆ နာရီေက်ာ္ေက်ာ္မွာ ဒုတိယအႀကိမ္ Anaphylaxis ျပန္ျဖစ္တာကို တားခ်င္လို႔
ထိုးတာလို႔ နားမလည္ၾကဘူး။ အဲဒါကို Biphasic shock လို႔ ေခၚၿပီး ၂၅% ေလာက္မွာ ျဖစ္ေလ့ ရွိတာ။

######################

မေန႔က ျဖစ္ပံုက ဒီလို----

"ဟယ္လို- ေမာင္ေမာင္ဦး။ မင္းတို႔ဆီ referral ျပထားတဲ့ လူနာက အေရးတႀကီး ျဖစ္ေနလို႔။"

"ေအးေျပာ။"

"ဒီနားက ေဆးရံုက လဲႊတာ။ ကိုယ္၀န္ေဆာင္ အမ်ိဳးသမီးက ေရမႊာေရယိုလို႔ ဆိုၿပီး ဆရာ၀န္က Amoxil cap တိုက္လိုက္တာ။ ေသာက္ၿပီး တစ္နာရီေလာက္မွာ Anaphylaxis
ရေတာ့ ေဆးရံုျပန္သြားတယ္။ ေနာက္ဆရာ၀န္ငယ္က Adrenaline Burmeton Hydrocortisone ထိုးၿပီး မန္းေလး လႊတ္ေတာ့ ငါ့ေဆးရံု ေရာက္လာလို႔။ အခု Dobutamin Dopamin နဲ႔ ေသြးေပါင္က ၇၀ က မတက္လို႔။"

"Adrenaline က ဘယ္ေလာက္ ၀င္ၿပီးသြားၿပီတုန္း။"

စာရြက္လွန္ၾကည့္ၿပီး ျပန္ေျဖတယ္။

"၁ လံုး"

"ဟာ ၁ လံုးနဲ႔ မရတတ္ဘူး။ Adrenalin im 0.3 to 0.5 mg (1/3 to ½ ampule) every 5 to 15 minute ကို ေသြးေပါင္ မတက္မခ်င္း ထုိင္ထိုးရတာ။ Maximum dose မရွိဘူး။ Angioneurotic oedema ေၾကာင့္ အသက္ရွဴ လမ္းေၾကာင္း မပိတ္ မခ်င္း အိုင္စီယူ မတင္ရတတ္ဘူး။ အခု ခ်က္ျခင္း တစ္လံုးလံုး ထိုးၾကည့္လိုက္။ ၅ မိနစ္ေနတိုင္း ေနာက္တစ္၀က္ ထပ္ထိုး။ အဆင္မေျပရင္ ျပန္ဆက္လိုက္။"

ေျပာၿပီးေတာ့ ကိုယ္ကေတာ့ ေမ့ေမ့ေလ်ာ့ေလ်ာ့။ ဒီေန႔ သူ႔ ေတြ႔မွ သတိရတာ။ လူနာက ၂ လံုးေလာက္ ထပ္ထိုးရံုနဲ႔ ေကာင္းေပမယ့္ ဗိုက္ထဲက ကေလးကေတာ့ မေကာင္းေတာ့ပါတဲ့။ တကယ္ဆို စေရာက္တဲ့ ေဆးရံုမွာထဲက လံုေလာက္တဲ့ Adrenaline ကို ရခဲ့ရင္ ကေလးပါ ရွင္နိဳင္မွာ။ အဓိကကေတာ့ Anaphylaxis (ေဆးမတည့္ျခင္း) မွာ adrenaline ဘယ္ေလာက္ အေရးႀကီးၿပီး ဘယ္လို ေပးရမယ္ဆိုတာကို မသိၾကလို႔။

$$$$$$$$$$$$$

ေနာက္ iv လား။ im လား မသဲကဲြၾကဘူး။ စာသင္ခန္းထဲမွာဆို မွတ္မိေအာင္ ဒီလို ေျပာသင္တယ္ေလ။ Adrenalin ကို iv ထိုးမိလို႔ ၂၀၀၉ ေလာက္က ဆရာ၀န္ေလး ဆမ ျပဳတ္သြားတဲ့ အေၾကာင္း ေျပာျပတယ္။ ဒီေတာ့ Adrenaline iv က ေၾကာက္ဖို႔ ေကာင္းတယ္။ လူ အရွင္ေတြမွာ လံုး၀ မထိုးပါနဲ႔လို႔ တရားေသ ေလွနံဓားထစ္ သင္လိုက္တယ္။ လူအရွင္ မထုိးနဲ႔ ဆိုေတာ့ လူအေသမွာ ထုိးလို႔လား ေမးၾကည့္တယ္။ မေျဖတတ္ေတာ့မွ ထိုးတယ္ေလ။ CPR မွာ ထိုးတယ္လို႔ ညႊန္ျပရတယ္။ လူအေသ CPR လုပ္တာမွာေတာင္ Adrenaline iv ကို ေၾကာက္လြန္းလို႔ ေရ ဆယ္ဆ ေရာ ထိုးရတယ္လို႔ တခါတည္း ေျပာသင္ရတယ္။

Anaphylaxis မွာက Adrenaline (1:1000 solution)
CPR မွာက Adrenaline (1:10000 solution)

im ထိုးတဲ့ ေနရာလည္း မွတ္မိေအာင္ သင္ရတယ္။ တင္ပါး ထိုးလို႔ မရဘူး။ မင္းတို႔လူနာက ေမာ္ဒယ္ မင္းသမီး (ဇ သ ဇ ) ျဖစ္ေနခဲ့ရင္ မင္းထိုးလိုက္တဲ့ needle က သူ႔အတြက္ တုိလြန္းသြားလို႔ Intramuscular မျဖစ္ဘဲ Intra-fat
ျဖစ္သြားတတ္တယ္။ Anaphylaxis လိုမ်ိဳး ေသြးမေလွ်ာက္တဲ့ အခ်ိန္ဆိုေတာ့ ပိုေသခ်ာတဲ့ anterolateral thigh ကို ထိုးရတယ္လို႔ တခါတည္း သင္တယ္။

Adrenaline im 1/3 to half ampule every 5 to 15 min ပါ။ (no dilution)

#Anaphylaxis
#medicine
https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10155554025961707&set=a.10150266764596707&type=3

ဓါတ္ မတည့္တာ  anaphylactic shock
ရိုးရိုးလူမ်ား ပါ နားလည္ေစ၇န္ ျမန္မာလို ေရးေပးလိုက္တယ္
=============================
အေ၇ျပားယား အသက္ရွ ူရခက္
၀မ္းေလွ ် ာ ဗိုက္နာ
လွ ် ာ ထူ နုတ္ခမ္းထူ
လက္ေၿခ ထံုက်င္
ေခါငး္မူး သတိေမ့ ရုတ္တရက္ အသက္ရွ ူရခက္လာ  အားနည္းလာ
ေသြးေပါင္းက် ၿခင္း ေတြျဖစ္
ဘာေၾကာင့္ျဖစ္ သလဲ 
--- အစားစာနဲ့ မတည့္တာ ပိုးကိုက္တာတို့ ေဆးနဲ့ မတည့္တာ condom latex ၇ာဘာနဲ့ မတည့္တာ
ဥနဲ့ မတည့္တာ  ပင္လယ္စာနဲ့ မတည့္တာ 
ရွားတာရွားတယ္ တစ္ခါ တေလ အားကစားလုပ္ရင္ ျပင္ျပင္းထန္ထန္ လုပ္မိရင္ ေသြးေပါင္က်ျပီး shock ရတာမ် ိုးေတြ
ပိုဆိုးတဲ့ အခ်က္ က ကိုယ္မွာ
ပန္ နာ၇င္ၾကပ္ ရိွေနတာတို့ ဘာတို့ တစ္ခုခုနဲ့ ဓါတ္ မတည့္တာမ် ိုးေတြရိွတတ္တယ္ဆို၇င္ ေပါ့
ေသြးေပါင္က် shock ရ ဆိုးက်ိ ုးေတြ က ေက်ာက္ ကပ္ ပ်က္ ဆီး  ဦးေနွာက္ပ်က္ ဆီး etc
ကုသနညး္
epinephrine -->Adrenalin im 0.3 to 0.5 mg (1/3 to ½ ampule) every 5 to 15 minute ကို ေသြးေပါင္ မတက္မခ်င္း ထုိင္ထိုးရတာ။ Maximum dose မရွိဘူး။
glucocorticoid -->Hydrocortisone  iv က ထိုးျပီး ၆ နာရီမွ အလုပ္စလုပ္တဲ့ အတြက္  ၆ နာ၇ီေနာက္ပိုင္း ျဖစ္တဲ့ shock ကို ကာကြယ္ ဖို့ အတြက္ထိုးတာ
antihistamine--> burmeton cetrizine desloratidine etc  shock ျဖစ္တဲ့ အခ်ိန္ ထြက္လာနဲ့ mediators ေတြကို action ၇ပ္ဖို့ သံုးေပးတာ
vasodilation prevent
အဲ့လို လုပ္ ေပးလိုက္ရင္ အသက္ရွ ုရခက္တာ သက္သာသြားတယ္ 
အခ်ိန္ မွီလုပ္ေပးနိုင္ရင္ အသက္ရွင္တယ္
credit
https://www.healthline.com/health/anaphylactic-shock#outlook
https://www.facebook.com/photo.php?fbid=10155554025961707&set=a.10150266764596707&type=3

Tuesday, September 4, 2018

ကာတြန္းကားကေနၿပီး ေလ့လာထားတဲ့ ေရွးဦးသူနာျပဳစုနည္းကို သံုးၿပီး သူ႔ရဲ႕အတန္းေဖာ္ကို ကယ္တင္ခဲ့တဲ့ ေအာ္တစ္စင္ ကေလးငယ္

ကာတြန္းကားကေနၿပီး ေလ့လာထားတဲ့ ေရွးဦးသူနာျပဳစုနည္းကို သံုးၿပီး သူ႔ရဲ႕အတန္းေဖာ္ကို ကယ္တင္ခဲ့တဲ့ ေအာ္တစ္စင္ ကေလးငယ္

Category
က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာဗဟုသုတမ်ား
          နယူးေယာက္မွာေနတဲ့ ၁၃ ႏွစ္သား ေအာ္တစ္စင္ကေလးငယ္ေလး Brandon Williams ဟာ Spongebob Squarepants လို႔ေခၚတဲ့ ကာတြန္းကားကို အရမ္းကိုႏွစ္သက္တဲ့ ပရိသတ္တစ္ေယာက္ ျဖစ္ပါတယ္။
          ဒီကေလးက ေန႔လယ္စာစားခ်ိန္မွာ ပန္းသီးနင္ေနတဲ့ အတန္းေဖာ္ကို အသက္ကယ္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ သူက Heimlich maneuver လို႔ေခၚတဲ့ အစာနင္ရင္ ျပဳလုပ္ရတဲ့ ေရွးဦးသူနာျပဳစုနည္းကို သံုးခဲ့ပါတယ္။ သူ႔ရဲ႕သူငယ္ခ်င္းကို ေနာက္ကေနၿပီး လက္ႏွစ္ဖက္နဲ႔ ေပြ႕ဖက္လိုက္ကာ ရင္ဝမ္းျခား ကန္႔လန္႔ကာ ၾကြက္သားေနရာ (ရင္ညြန္႔နား) ကေနၿပီးေတာ့ အေပၚကို တြန္းတင္လိုက္တာနဲ႔ လည္ပင္းမွာ နင္ေနတဲ့ ပန္းသီးအပိုင္း ထြက္က်လာပါတယ္။
          ကေလးက သူ႔ရဲ႕အေဖကို ျဖစ္စဥ္အေၾကာင္း ရွင္းျပခဲ့သလို သူ႔သူငယ္ခ်င္းရဲ႕ အသက္ကို ကယ္ဆယ္ခဲ့တဲ့နည္းလမ္းကို Spongebob Squarepants လို႔ေခၚတဲ့ ကာတြန္းကားထဲက သင္ယူခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
          အင္တာဗ်ဴးမွာ သူ႔ရဲ႕အေဖက ကၽြႏ္ုပ္တို႔အမ်ားစု သတိမထားမိဘဲ ေက်ာ္သြားတဲ့အရာေတြကို သူက ေသခ်ာမွတ္ထားေလ့ရွိၿပီးေတာ့ သူ႔ရဲ႕ဦးေႏွာက္ထဲမွာ ေသခ်ာသိမ္းဆည္းထားကာ လိုရင္ ျပန္ထုတ္သံုးႏိုင္တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ကေလးက ဒီလိုလုပ္ရပ္မ်ိဳးကို စြမ္းေဆာင္ႏိုင္တာပါ။ ကေလးရဲ႕လုပ္ရပ္အတြက္ အရမ္းကို ဝမ္းေျမာက္မိပါတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။
Dr. Mya Myo Myo Swe

Monday, September 3, 2018

လူတိုင္း မွားေလ့ရွိတဲ့ ေရွးဦးသူနာျပဳစုနည္း အမွား (12) ခ်က္

လူတိုင္း မွားေလ့ရွိတဲ့ ေရွးဦးသူနာျပဳစုနည္း အမွား (12) ခ်က္

Category
က်န္းမာေရး ဆိုင္ရာဗဟုသုတမ်ား
1.      ႏွာေခါင္းေသြးလွ်ံတဲ့အခါမွာ ေခါင္းေနာက္ကို ေမာ့ထားျခင္း
        ဒီလိုလုပ္တာက ေသြးေတြကို လည္ေခ်ာင္းထဲကို ျပန္က်သြားေစႏိုင္တဲ့အတြက္ ဒီလို ဘယ္ေတာ့မွ မလုပ္ပါနဲ႔။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - ေရွ႕ကို ကုန္းၿပီးေတာ့ ႏွာေခါင္း႐ိုးကို လက္နဲ႔ ဖိညႇစ္ထားပါ။ ဓာတ္မတည့္ျခင္း (သို႔) ေျခာက္ေသြ႕တဲ့ရာသီဥတု စတဲ့ အေၾကာင္းတစ္ခုခုရဲ႕ လႈံ႕ေဆာ္မႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေလ့ရွိတဲ့ ႏွာေခါင္းေသြးလွ်ံျခင္းဆိုရင္ ၁၀ မိနစ္အတြင္းမွာ ျပန္ေကာင္းသြားတတ္ပါတယ္။ ဒီထက္ ပိုၾကာတယ္ ဆိုရင္ေတာ့လည္း တန္ပြန္ထည့္ၿပီးေတာ့ အေရးေပၚဌာနကိုသာ သြားလိုက္ပါ။

2.      အပူေလာင္တဲ့အေပၚမွာ ေရခဲ (သို႔) ေထာပတ္တင္ျခင္း
          ဒီေရွးေဟာင္းအၾကံေတြက တကယ္ကို မေကာင္းပါဘူး။ တစ္ခါတေလမွာဆိုရင္ သြားတိုက္ေဆးတို႔ ေထာပတ္တို႔ေတာင္ အံုခိုင္းတာ ရွိပါေသးတယ္။ ဒီလို အိမ္တြင္းကုထံုးေတြကို သံုးေလ့ရွိၾကေပမယ့္လည္းပဲ ဒီလိုလုပ္တာက အပူေလာင္တဲ့အထဲမွာရွိတဲ့ အပူကို ေလွာင္ထားသလိုျဖစ္ၿပီး ပိုၿပီးေတာင္ ဆိုးသြားေစႏိုင္ပါတယ္။ ေရခဲအံုတာကလည္း အက်ိဳးမရွိပါဘူး။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - အပူေလာင္သြားတဲ့အေပၚကို ေရပိုက္က ေအးျမတဲ့ေရ (ေရခဲေရ မဟုတ္ပါ) ကို မိနစ္အေတာ္ၾကာ ဖြင့္ခ်ထားပါ။ ၿပီးရင္ သန္႔ရွင္းေျခာက္ေသြ႕တဲ့ ပတ္တီးစ (gauze) နဲ႔ အုပ္ထားၿပီးေတာ့ ေဆးကုသမႈခံပါ။ ဒါေတြက ကေလးေတြအတြက္ အေရးႀကီးတဲ့ ေရွးဦးျပဳစုနည္းေတြပါ။

3.      ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ဒဏ္ရာရထားတဲ့သူကို ေရႊ႕ေပးျခင္း
          ကားေမွာက္မႈ (သို႔) အားကစားပြဲတစ္ခုခုမွာျဖစ္တဲ့ ျပင္းထန္တဲ့ဒဏ္ရာ ရတဲ့ေနရာမွာ ကိုယ္က ပထမဆံုး ျမင္တဲ့သူဆိုရင္ ဒဏ္ရာရတဲ့သူကို အဆင္ေျပ၊ မေျပ ေသခ်ာဖို႔အတြက္ ေနရာေရႊ႕ဖို႔ စိတ္ကူးမိပါလိမ့္မယ္။ သြားမေရႊ႕ပါနဲ႔။ ဒဏ္ရာရတဲ့သူေတြမွာ အာ႐ံုေၾကာမႀကီး ဒဏ္ရာရတာမ်ိဳးေတြ ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ သြားေရႊ႕လိုက္ရင္ ရာသက္ပန္ ဦးေႏွာက္ပိုင္းဆိုင္ရာ ထိခိုက္မႈျဖစ္တာမ်ိဳး ကိုယ္တစ္ျခမ္း ေသသြားတာမ်ိဳးေတြ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ မီးေလာင္ႏိုင္မႈ၊ ေပါက္ကြဲႏိုင္မႈ၊ အေဆာက္အဦးၿပိဳၿပီးေတာ့ ပိႏိုင္မႈ စတဲ့ အႏၲရာယ္ေတြ ရွိတယ္ဆိုရင္ေတာ့လည္း သတိထားၿပီး ေရႊ႕ပါ။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - အေရးေပၚကို ေခၚပါ။ ဒဏ္ရာရတဲ့သူမွာ အာ႐ံုေၾကာမႀကီး ဒဏ္ရာရႏိုင္ေခ် ရွိတယ္ဆိုရင္ ကၽြမ္းက်င္တဲ့သူေတြ ေရႊ႕တာ အေကာင္းဆံုးပါပဲ။

4.      ျပတ္ရွနာကို သန္႔ရွင္းသြားဖို႔အတြက္ အနာေပၚ တံေတြး ေထြးခ်ျခင္း
          တံေတြးေတြက ပိုးေတြကို သန္႔စင္ေပးႏိုင္တယ္လို႔ ၾကားဖူးမွာပါ။ တကယ္ေတာ့လည္း ဒါနဲ႔ ဆန္႔က်င္ဘက္ပါပဲ။ ပါးစပ္ထဲမွာ အႏၲရာယ္ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ့ ဘက္တီးရီးယားပိုးေတြ အျပည့္ရွိၿပီးေတာ့ ဒါက အနာကို ပိုးဝင္ေစႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခ်က္အေနနဲ႔ အနာကို စမ္းေခ်ာင္း၊ ျမစ္ထဲက ေရေတြနဲ႔ ေဆးေၾကာျခင္းက ကပ္ပါးပိုး (သို႔) ဘက္တီးရီးယားပိုး ဝင္ေရာက္ေစႏိုင္ပါတယ္။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - အနာကို ေရပိုက္က ေရ (သို႔) ပိုးသန္႔စင္ထားတဲ့ အငန္ပုလင္းႀကီး (Saline water) နဲ႔ သန္႔စင္ပါ။

5.      ျပင္းထန္တဲ့ ဓာတ္မတည့္မႈေတြအတြက္ Benadryl ေပးျခင္း
          ဒါက ေသေစႏိုင္တဲ့ အမွားတစ္ခုပါ။ Benadry အလုပ္လုပ္ဖို႔က 30-60 မိနစ္ေလာက္ ၾကာၿပီးေတာ့ ဒါက ဓာတ္မတည့္ျခင္းေၾကာင့္ ေသြးလန္႔ေနတဲ့ လူနာတစ္ေယာက္အတြက္ အရမ္းကို ၾကာပါတယ္။ ဒီလိုအသက္အႏၲရာယ္ရွိတဲ့ အေရးေပၚအေျခအေနမွာ epinephrine ေပးရပါမယ္။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - အသက္႐ွဴရင္ အသံေတြ ျမည္လာတယ္၊ အသက္႐ွဴ ျမန္လာတယ္၊ ႏႈတ္ခမ္းနဲ႔ မ်က္လံုးတစ္ဝိုက္မွာ ေဖာင္းလာတယ္ဆိုရင္ အေရးေပၚ အေျခအေနျဖစ္ၿပီး တစ္စကၠန္႔မွ ေစာင့္ေနလို႔မရတဲ့ အေျခအေနပါ။ epinephrine ေပးၿပီး အေရးေပၚဌာနကို ခ်က္ခ်င္း ေခၚသြားပါ။ ကိုယ့္မွာ အဆိပ္၊ အစားအစာနဲ႔ အျခားျပင္းထန္တဲ့ ဓာတ္မတည့္မႈေတြ ျဖစ္တတ္တယ္ဆိုရင္ epinephrine ကို အျမဲေဆာင္ထားပါ။

6.      က်ိဳးသြားတဲ့သြားကိုု ေဆးေၾကာျခင္း
          ကၽြနု္ပ္တို႔ အမ်ားစုက သြားက်ိဳးသြားရင္ ဘာလုပ္ရမယ္ဆိုတာကို မသိၾကပါဘူး။ ဒီသြားကို ေဆးေၾကာလိုက္တာက ေကာင္းတယ္လို႔ ထင္ေပမယ့္လည္း အမွန္တကယ္ေတာ့ ဒီလိုလုပ္တာက သြားကို ထိခိုက္ေစႏိုင္ပါတယ္။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - သြားကို ႏို႔တစ္ခြက္ထဲထည့္ၿပီး သြားဆရာဝန္ဆီ အျမန္သြားျပပါ။

7.      ဆရာဝန္ကို ျပဖို႔အတြက္ မႊားကို ဒီအတိုင္းထား,ထားျခင္း
          မႊားအကိုက္ခံရတဲ့အခါမွာ ဆရာဝန္ဆီေရာက္ရင္ ျပဖို႔အတြက္ဆိုၿပီးေတာ့ မႊားကို ဒီအတိုင္း ထား,ထားတာကို လက္မခံပါဘူး။ လူအမ်ားစုက မႊားကိုက္ရင္ ပိုးသတ္ေဆးေသာက္ဖို႔ လိုတယ္လို႔ ထင္ၾကေပမယ့္ ဒါက အရမ္းကို အတြင္းထဲထိ နက္နက္ကိုက္မွ၊ ၂၄ နာရီေက်ာ္ အသားမွာ တြယ္ကပ္ေနမွသာ လိုတာပါ။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - မႊားကို ဇာဂနာေလးနဲ႔ တည့္တည့္ဆြဲထုတ္ၿပီး ဖယ္ရွားလိုက္ပါ။ ဒီမႊားေလးကို ဖယ္ဖို႔အတြက္ petroleum jelly ေတြ ဘယ္ေတာ့မွ မသံုးပါနဲ႔။ ၿပီးရင္ ဒဏ္ရာကို ဆရာဝန္နဲ႔ျပၿပီး ပိုးသတ္ေဆးေသာက္ဖို႔ လို၊ မလုိ ေမးပါ။

8.      အဆစ္ လည္သြားရင္ (သို႔) က်ိဳးသြားတဲ့ ေနရာေပၚမွာ အပူကပ္ျခင္း
          ဒီလိုလုပ္တာက ေရာင္ရမ္းျခင္းကို ပိုဆိုးေစႏိုင္ပါတယ္။ အပူက ေသြးစီးဆင္းမႈကို ပိုေကာင္းေစတဲ့အတြက္ ေရာင္တာကို ပိုဆိုးေစပါတယ္။
          ဒီလုိလုပ္ပါ - ျဖစ္စမွာဆိုရင္ အျမဲတမ္း အေအးကပ္ပါ။

9.      ဒဏ္ရာရေနတဲ့မ်က္လံုးက အညစ္အေၾကးေတြကို ဖယ္ဖို႔ ႀကိဳးစားျခင္း
          ထိခိုက္သြားတဲ့ေနရာနားကို သြားကလိလိုက္တာက အနာကို ပိုဆိုးသြားေစၿပီးေတာ့ ရာသက္ပန္ ထိခိုက္မႈေတြကိုေတာင္မွ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - မ်က္လံုးေပၚမွာ အုပ္ၿပီး ဘာမွမဝင္ႏိုင္ေအာင္ ကာကြယ္ပါ။ ၿပီးရင္ ေဆးခန္းသြားျပပါ။

10.    ေသြးထြက္ေနတဲ့ အနာကေနၿပီးေတာ့ ပတ္တီးစကို ဖယ္ထုတ္ျခင္း
          အနာေပၚက ပတ္တီးစက စိုေနတယ္ဆိုရင္ ဒါကို ဆြဲထုတ္ၿပီး အစားမထိုးပါနဲ႔။ ေသြးေတြရဲ႕ မ်က္ႏွာျပင္မွာရွိတဲ့ ေသြးခဲေစတဲ့အရာေတြက ေသြးတိတ္သြားဖို႔ အေထာက္အကူ ျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒီေတာ့ ပတ္တီးစအေဟာင္းကို ဖယ္လိုက္တာက ဒီေသြးခဲေစတဲ့အရာေတြကို ဖယ္လိုက္သလို ျဖစ္သြားၿပီးေတာ့ အနာက ေသြးထပ္ၿပီး ထြက္ေစပါတယ္။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - ပတ္တီးအေဟာင္းကို ဖယ္မထုတ္ဘဲနဲ႔ အသစ္ ထပ္ကပ္ပါ။ ပတ္တီး ကြာထြက္လာတယ္ဆိုရင္ ေသြးထြက္ရပ္တဲ့အထိ ပတ္တီးကို ဖိထားေပးပါ။ ၿပီးရင္ အနာကို ေရာဂါပိုး မဝင္ေစဖို႔ ေသခ်ာေဆးပါ။ ပိုးသတ္ေဆး လိမ္းပါ။ ၿပီးရင္ ပတ္တီး ျပန္ပတ္ထားပါ။

11.    ကားမေတာ္တဆမႈျဖစ္ၿပီးရင္ ေဆးကုသမႈ မခံယူျခင္း
          မေတာ္တဆမႈျဖစ္ၿပီးကာစမွာ ခႏၶာကိုယ္ရဲ႕ အေရးေပၚတံု႔ျပန္မႈျဖစ္စဥ္ေတြေၾကာင့္ နာတာကို အုပ္ထားသလို ျဖစ္ေနပါလိမ့္မယ္။ မေတာ္တဆျဖစ္ၿပီးေတာ့ ၁၀ မိနစ္ကေနၿပီး ၂ နာရီေလာက္အထိ ဘာမွမခံစားရဘဲ ေနတတ္ပါတယ္။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - မေတာ္တဆမႈေၾကာင့္ ကားျပင္းျပင္းထန္ထန္ ထိခိုက္သြားတယ္ဆိုရင္ လူက ဘာမွမျဖစ္ဘဲ ေကာင္းေနတယ္ ဆိုရင္ေတာင္မွ ေဆး႐ံုသြားၿပီး စစ္ေဆးမႈခံယူဖို႔ေတာ့ လိုပါတယ္။

12.    အေရးေပၚတစ္ခုခုျဖစ္ရင္ မွန္ကန္စြာ ဆံုးျဖတ္ခ်က္ မခ်ႏိုင္ျခင္း
          ပ်ားတုပ္ခံရလို႔ ျပင္းထန္တဲ့ ဓာတ္မတည့္မႈေတြျဖစ္ရင္ ဘာကိုမွ ေစာင့္ဆိုင္းမေနပါနဲ႔။ စားေသာက္ဆိုင္မွာ အစာနင္တယ္ဆိုရင္ တျခားသူေတြကို အားနာၿပီးေတာ့ အိမ္သာကို ေျပးမသြားပါနဲ႔။ အိမ္သာထဲမွာတင္ အသက္ဆံုး႐ံႈးသြားႏိုင္ပါတယ္။
          ဒီလိုလုပ္ပါ - ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ဒဏ္ရာရရင္ (သို႔) ဓာတ္မတည့္မႈ ျဖစ္တယ္ဆုိရင္ အေရးေပၚကိုသာ အရင္ေခၚပါ။
Dr. Mya Myo Myo Swe